निःस्वार्थ सेवेतून संस्कारांची पेरणी; वैशाली जामघरे यांचा बालसंस्कार वर्गांचा उपक्रम
मुंबई:-
(प्रतिनिधी : निशगंधा मोरे)
आजच्या बदलत्या जीवनशैलीत मुलांच्या सर्वांगीण विकासासमोर अनेक आव्हाने उभी आहेत. अभ्यास, स्पर्धा आणि तंत्रज्ञानाच्या वाढत्या प्रभावामुळे मुलांच्या भावविश्वाकडे आणि मूल्यशिक्षणाकडे काही प्रमाणात दुर्लक्ष होताना दिसते. अशा परिस्थितीत मुलांच्या मनात चांगले विचार, सद्गुण आणि सामाजिक जाणीव रुजविण्याचे कार्य वैशाली जामघरे या निःस्वार्थ भावनेतून सातत्याने करीत आहेत.
बालसंस्कार वर्गाच्या माध्यमातून त्या मुलांना केवळ धार्मिक किंवा पारंपरिक माहिती देत नाहीत, तर त्यांच्या दैनंदिन जीवनाशी संबंधित मूल्यांची ओळख करून देतात. प्रेम, शिस्त, नम्रता, प्रामाणिकपणा, कृतज्ञता, सहकार्य, वडिलधाऱ्यांचा सन्मान आणि समाजाप्रती असलेली जबाबदारी यांसारख्या गुणांची रुजवणूक करण्यावर त्यांचा विशेष भर असतो.
मुलांना शिकवताना केवळ उपदेश करण्याऐवजी त्यांच्या वयाला अनुरूप गोष्टी, संवाद, खेळ, प्रार्थना, भजन तसेच विविध प्रेरणादायी प्रसंगांचा आधार घेतला जातो. त्यामुळे मुलांना संस्कारांचे महत्त्व सहज आणि आनंददायी पद्धतीने समजते. वर्गातील वातावरणही आपलेपणाचे असल्याने मुले उत्स्फूर्तपणे सहभागी होतात.
वैशाली जामघरे यांचे या उपक्रमाचे विशेष वैशिष्ट्य म्हणजे निःस्वार्थ सेवा भाव. कोणत्याही प्रसिद्धीची अपेक्षा न ठेवता मुलांसाठी वेळ देणे, त्यांच्याशी संवाद साधणे आणि त्यांच्या व्यक्तिमत्त्व विकासासाठी सातत्याने प्रयत्न करणे, हे त्यांच्या कार्यातून दिसून येते. मुलांच्या चेहऱ्यावर उमटणारे समाधान आणि त्यांच्या वागण्यात होणारे सकारात्मक बदल हेच आपल्या कार्याचे खरे समाधान असल्याची भावना त्यांच्या उपक्रमामागे आहे.
त्यांच्या मते, संस्कार हे केवळ वर्गात शिकवून पूर्ण होत नाहीत. मुलांनी वर्गात ऐकलेले आणि शिकलेले आचरणात आणण्यासाठी घरातील वातावरणाची भूमिका अत्यंत महत्त्वाची आहे. पालकांनी मुलांशी प्रेमाने संवाद साधला आणि स्वतःच्या कृतीतून चांगले उदाहरण ठेवले, तर संस्कारांचे परिणाम अधिक प्रभावीपणे दिसून येतात.
बालपण हा व्यक्तिमत्त्वाच्या जडणघडणीचा महत्त्वाचा टप्पा आहे. याच काळात मुलांच्या मनावर पडणारे विचार आणि अनुभव त्यांच्या भविष्यातील स्वभावावर परिणाम करतात. त्यामुळे लहान वयातच योग्य मूल्यांची ओळख करून देण्याचा वैशाली जामघरे यांचा प्रयत्न निश्चितच कौतुकास्पद ठरतो.
आजच्या काळात मुलांना केवळ चांगले गुण मिळवणारे विद्यार्थी नव्हे, तर संवेदनशील, जबाबदार आणि सुसंस्कृत नागरिक बनविण्याची गरज आहे. या जाणिवेतून निःस्वार्थपणे सुरू असलेला वैशाली जामघरे यांचा बालसंस्कार वर्गांचा उपक्रम समाजासाठी प्रेरणादायी ठरत आहे. त्यांच्या या प्रयत्नांतून अनेक बालमनांमध्ये मूल्यांची छोटी-छोटी बीजे रुजत असून, भविष्यात त्याचे रूपांतर संस्कारी आणि जबाबदार पिढीत होण्याची आशा निर्माण झाली आहे.
